Mamy odpowiedź z Ministerstwa Rozwoju i Technologii na nasze postulaty dotyczące automatycznej obniżki czynszu po spłacie kredytu przez TBS/SIM. Lektura tego pisma jest szokująca – resort staje murem za interesem ekonomicznym spółek, całkowicie ignorując los tysięcy rodzin. Tezy MRiT, które budzą nasz sprzeciw:
- To nie Wy spłacacie kredyt: Według MRiT kredyt zaciąga spółka, a najemca płaci jedynie za „pewną usługę”. Resort twierdzi, że uiszczanie czynszu nie powoduje spłaty kredytu przez najemcę.
- Pieniądze z czynszów na nowe inwestycje: Utrzymanie czynszu po spłacie ma pozwalać spółkom na tworzenie funduszy rezerwowych i reinwestycje w nowe projekty.
- Wasze nadpłaty to „dochód spółki”: Jeśli suma czynszów pokryje koszty to nadwyżka jest uznawana za dochód, który spółka może przeznaczyć na swoją działalność.
- Konieczne będą remonty i trzeba na nie gromadzić środki.
- Obietnice obniżek czynszu po spłacie kredytu to błąd: Ministerstwo uważa za „niezrozumiałe” obiecywanie mieszkańcom obniżek po spłacie kredytu i twierdzi, że takie dekaracje spółek były nieuzasadnione i bez podstawy prawnej (!) „wprowadzały w błąd”. A odpowiedzialność za to ponoszą jedynie konkretne spółki.
- Autonomia zarządów: Decyzje o wysokości czynszu powinny pozostawać w gestii zarządów spółek, a ustawowa ingerencja mogłaby prowadzić do „nieefektywności”.
"Oszustwo wobec obywateli" – 31 grudnia 2025 r. wysłaliśmy oficjalną odpowiedź, stanowczą, w której nie zostawiamy na argumentach MRiT suchej nitki:
- "Organ odpowiedzialny za politykę mieszkaniową nie może abstrahować od tak masowej i jednolitej praktyki stosowania prawa, obejmującej setki pozwów i rodzin mieszkańców oraz jeden z największych ośrodków sądowych w Polsce." - MRiT bowiem ocenia przepisy zupełnie w poprzek tego, jak oceniło je wiele wrocławskich składów sędziowskich!!!
- "Ministerstwa Rozwoju i Technologii koncentruje się niemal wyłącznie na ochronie interesów ekonomicznych spółek, z pominięciem interesu mieszkańców oraz utrwalonej linii orzeczniczej sądów powszechnych – w szczególności sądów wrocławskich."
- "Spłata zobowiązań kredytowych jest elementem strukturalnym czynszu. Jej zakończenie musi znaleźć odzwierciedlenie w jego wysokości, ponieważ dalsze pobieranie czynszu w dotychczasowej stawce oznacza oderwanie opłat od rzeczywistych kosztów."
- "TBS/SIM mogą korzystać z licznych instrumentów finansowania (dotacje, preferencyjne kredyty, partycypacje, wsparcie gmin). Czynsze z lokali mieszkalnych nie mogą pełnić funkcji kapitału inwestycyjnego! A ryzyko inwestycyjne nie może być przerzucane na najemców w systemie, który z definicji ma charakter społeczny."
- "Budownictwo społeczne nie służy ochronie spółek – lecz ochronie mieszkańców. Zdumiewające jest, że Ministerstwo odpowiedzialne za politykę mieszkaniową: nie odwołuje się ani razu do interesu mieszkańców, nie uwzględnia ich wieloletniego wkładu finansowego (partycypacja + czynsz podwyższony o koszt kredytu), nie dostrzega rażącej nierównowagi stron pomiędzy mieszkańcem a spółką prawa handlowego."
- "Fundacja zwraca uwagę na pojawiającą się już na mapie krajowej praktykę zastępowania kosztu kredytu opłatą, którą możemy nazwać „pozorno-remontową”, czego jaskrawym przykładem jest TBS Warszawa Południe. (...) Takie działania wprost godzą w zasadę kosztowego charakteru czynszu. Przede wszystkim jednak podważają społeczne zaufanie do systemu TBS."
- "Podtrzymywanie obecnego stanowiska oznacza, że MRiT: stoi po stronie spółek, nie po stronie mieszkańców, i działa wbrew idei budownictwa społecznego – takiej, jak rozumieli ją mieszkańcy wchodzący w system przez 30 lat jego trwania. I takiej idei, jaką wnioskują wrocławskie sądy. Wspieranie narracji, zgodnie z którą czynsze nie mogą spaść po spłacie kredytu, czyni państwo współodpowiedzialnym za systemowe nadużycia. Mieszkańcy odczuwają to jako
formę oszustwa wobec obywateli, którzy zaufali publicznemu systemowi mieszkaniowemu."
- "W świetle nie tylko sprawiedliwości społecznej, ale i utrwalonej już linii orzeczniczej sądów wrocławskich - Fundacja Obywatel TBS stoi na stanowisku, że:
1. spłata kredytu musi skutkować obniżeniem czynszu,
2. utrzymywanie dotychczasowych stawek prowadzi do naruszenia praw mieszkańców,
3. brak reakcji państwa pogłębia nierównowagę stron i utrwala nieuczciwe praktyki."
Nie odpuścimy tej sprawy! Szykuje się nam wszystkim wspólna walka. Budujcie już w sobie gotowość!!!
PS. Pismo z MRiT zawiera więcej rzeczy godnych zatrzymania się i zbulwersowania. Na razie skupiamy się na wątku najważniejszym - co po spłacie kredytu. Jaka czeka nas przyszłość w mieszkalnictwie społecznym.
